ملا محمد مهدى بن على نقى شريف

55

زاد المسافرين ( فارسى )

مشرف به افتادن بود ، اطبا بسى معالجه كردند و نفعى نكرد و به فقير رجوع كردند ، فقير بعد از فصد و تنقيه به اين سفوف علاج كردم و صحت كامل حاصل شد ؛ باذن اللّه تعالى . و اگر عفونت و تأكل لثه و ناصور به اين ادويه رفع نشود ، سنون سورنجان استعمال نمايند و صفت آن اين است : پوست انار ترش و شيرين از هريك ، سه مثقال ؛ مازو ، گلنار ، شبّ يمانى ، كاغذ سوخته ، عاقرقرحا ، از هريك ، ده مثقال ؛ گرد سماق ، پانزده مثقال ؛ نمك هندى ، نوشادر ، از هريك ، پنج درهم ؛ اين‌ها را كوبيده با سركه سرشته حبّ سازند و در وقت حاجت باز كوبيده به پاى دندان‌ها بپاشند و بعد از لحظه‌اى به آب گشنيز يا سركه مضمضه كنند . و اگر شدت فساد گوشت بن دندان به حدى باشد كه به اين‌ها علاج نشود به فلافيون كه صفت آن در بواسير مذكور مىشود علاج كنند و طريق استعمال آن اين است كه قدرى از آن‌ها را به پاى دندان‌ها بپاشند و لحظه‌اى صبر كنند و بعد از آن ، با سركه يا آب گشنيز بشويند و مضمضه كنند و انگشت را محكم بمالند تا گوشت فاسد شده دفع شود . اگر بعد از استعمال آن ، وجع شديد به هم رسد ، به روغن گل سرخ مضمضه كنند تا وجع و سوزش فرونشيند و بعد از بر طرف شدن گوشت‌هاى فاسد ، ادويه‌اى كه به جهت پاشيدن شب در وقت خواب مذكور شد ، عمل نمايد . خناق كه آن را در عرف اطبّا درد گلو نامند ، عبارت است از ورم اجزاء اندرونى يا بيرونى حلق . سبب اين اگر خون باشد ، علامتش سرخى رنگ و روست و پرى رگ‌ها و شيرينى طعم دهان و ساير علامات غلبهء خون - چنان‌چه در صداع